Οι γάτες είναι πλάσματα της ρουτίνας, της συνήθειας. Δεν τους αρέσει να αλλάζουν τα πράγματα στο μέρος που ζουν. Οποιαδήποτε αλλαγή, όσο μικρή και αν είναι, τους δημιουργεί στρες. Έτσι, θα δούμε να κάνουν πράγματα που μέχρι εκείνη τη στιγμή δεν είχαμε δει.

Όταν οι γάτες έχουν στρες, εμφανίζουν καταναγκαστικές συμπεριφορές που σχετίζονται με την ανάγκη τους για σταθερότητα και προβλεψιμότητα. Οι συμπεριφορές αυτές είναι ένας τρόπος για να ηρεμήσουν και να αντιμετωπίσουν το άγχος τους.

Εδώ όμως πρέπει να είμαστε αρκετά προσεκτικοί γιατί οι συμπεριφορές αυτές μπορεί να έχουν αρνητικές συνέπειες για την ευημερία τους.

Ακολουθούν κάποιες από τις πιο συνηθισμένες συμπεριφορές αυτοκαθησυχασμού, όπως θα λέγαμε, στις γάτες και συμβουλές για το τι μπορείτε να κάνετε αν τις παρατηρήσετε.

Καταναγκαστικές συμπεριφορές της γάτας που δείχνουν ότι έχει στρες

Οι καταναγκαστικές συμπεριφορές αυτοκαθησυχασμού αποτελούν μια μορφή της ιδεοψυχαναγκαστικής διαταραχής στις γάτες (OCD) και ενδέχεται να τις βοηθούν να ηρεμούν όταν είναι αναστατωμένες ή αγχωμένες.

Οι συμπεριφορές αυτοκαθησυχασμού και οι καταναγκαστικές συμπεριφορές μπορεί επίσης να αρχίσουν να εμφανίζονται όταν η γάτα μεγαλώνει και οι γνωστικές της λειτουργίες αρχίζουν να φθίνουν.

Γιατί όμως οδηγούνται σε καταναγκαστικές συμπεριφορές; Οι καταναγκαστικές συμπεριφορές προκαλούν την έκκριση ορμονών που κάνουν τη γάτα να αισθάνεται καλύτερα, με αποτέλεσμα να συνεχίζει και να επαναλαμβάνει αυτές τις συμπεριφορές με την πάροδο του χρόνου. Αν η αιτία του άγχους της δεν αντιμετωπιστεί και η γάτα συνεχίσει να επαναλαμβάνει τις συμπεριφορές αυτές, αργότερα μπορεί να είναι δύσκολο να σταματήσουν.

Κάτι που είναι πολύ σημαντικό είναι να μην ενισχυθούν οι συμπεριφορές αυτές από εσάς, άθελά σας. Γιατί αυτό μπορεί να συμβεί.

Για παράδειγμα, αν δώσετε φαγητό ή επιπλέον προσοχή στη γάτα αμέσως αφού αρχίσει να συμπεριφέρεται καταναγκαστικά, εκείνη μπορεί να μάθει ότι αυτή η συμπεριφορά ανταμείβεται. Και θα τη συνεχίσει.

Οι συμπεριφορές αυτοκαθησυχασμού δεν είναι πάντα εύκολο να αναγνωριστούν επειδή συχνά μοιάζουν με φυσιολογικές συμπεριφορές των γατών. Ακολουθούν τέσσερις από τις πιο συνηθισμένες:

1. Υπερβολική περιποίηση (Over-grooming)

Μία από τις πιο συχνές καταναγκαστικές συμπεριφορές που εμφανίζουν οι γάτες για να ηρεμήσουν όταν έχουν άγχος είναι η περιποίηση του εαυτού τους. Γνωρίζουμε ότι οι γάτες είναι από τα πιο καθαρά ζώα και θέλουν να είναι πάντα καθαρές και με τέλεια γούνα. Όμως εδώ τα πράγματα πάνε ένα βήμα πιο πέρα. Οι αγχωμένες γάτες μπορεί να αρχίσουν να γλείφουν συνέχεια και να δαγκώνουν υπερβολικά το δέρμα και το τρίχωμά τους, σε σημείο που να εμφανίζονται φαλακρά σημεία ή ακόμη και δερματικά προβλήματα.

Η υπερβολική περιποίηση μπορεί γρήγορα να οδηγήσει σε πληγές και μολύνσεις του δέρματος.

2. Βηματισμός (Pacing)

Μια στρεσαρισμένη γάτα μπορεί να αρχίσει να περπατάει συνέχεια πέρα δώθε μέσα στο σπίτι, ακολουθώντας μια συγκεκριμένη διαδρομή.

Στην αρχή αυτή η συμπεριφορά μπορεί να εμφανίζεται μόνο κατά τη διάρκεια αγχωτικών περιόδων, αλλά καθώς παγιώνεται ως καταναγκαστική συνήθεια, μπορεί να γίνεται ολοένα και πιο συχνή. Ο βηματισμός μπορεί επίσης να συμβαίνει σε χώρους όπου βρίσκεστε εσείς και η οικογένειά σας, σαν η γάτα να ελέγχει ότι είστε ακόμη εκεί.

3. Πιπίλισμα ή μάσημα αντικειμένων (Sucking or chewing)

Ορισμένες γάτες όταν υποφέρουν από άγχος, αρχίζουν να πιπιλάνε ή να μασούν κουβέρτες, πουλόβερ κτλ. Αυτή η κίνηση τις χαλαρώνει και με τον καιρό παγιώνεται. Είναι όμως κάτι επικίνδυνο καθώς μπορεί να καταπιούν κομμάτια από αυτά τα υφάσματα και να προκληθούν επικίνδυνες εντερικές αποφράξεις.

4. Υπερβολικές φωνές (Vocalizing)

Οι αγχωμένες γάτες μπορεί να αρχίσουν να νιαουρίζουν πολύ πιο συχνά από ό,τι στο παρελθόν.

Συνήθως αυτό εκδηλώνεται με επαναλαμβανόμενα, «παραπονιάρικα» ή αγχωμένα νιαουρίσματα. Η συχνότητα μπορεί να αυξάνεται με τον χρόνο. Ορισμένες γάτες μάλιστα νιαουρίζουν ενώ ταυτόχρονα βηματίζουν.

Τι να κάνετε όταν παρατηρείτε καταναγκαστικές συμπεριφορές στη γάτα σας

Αν παρατηρήσετε κάποια από αυτές τις συμπεριφορές, είναι πραγματικά πολύ σημαντικό να προσπαθήσετε να εντοπίσετε έγκαιρα την πηγή του στρες της γάτας σας. Η αλλαγή αυτή μπορεί να είναι οτιδήποτε. Μια μετακόμιση, μια αλλαγή μέσα στο σπίτι, ερχομός νέων κατοικιδίων ή νέου μέλους- αυτό γίνεται συχνά με την εμφάνιση μωρού- ξαφνικοί θόρυβοι, αλλαγή στην καθημερινότητα του ζώου, προβλήματα υγείας, όλα αυτά μπορεί να οδηγήσουν τη γάτα σας σε καταναγκαστικές συμπεριφορές. Καλό λοιπόν είναι να μιλήσετε με τον κτηνίατρό σας ώστε να εξετάσει τη γάτα σας, ιδιαίτερα αν η καταναγκαστική συμπεριφορά εμφανίστηκε ξαφνικά ή έχει γίνει έντονη. Ο κτηνίατρος θα πραγματοποιήσει κλινική εξέταση για να βεβαιωθεί ότι η γάτα δεν έχει κάποιον πόνο ή κάποιο υποκείμενο πρόβλημα υγείας.

Αν δεν έχει κάποιο παθολογικό πρόβλημα, τότε θα πρέπει να βρείτε τι της προκαλεί στρες που την κάνει να φέρετε έτσι. Κατανοώντας και απομακρύνοντας την πηγή στρες, η γάτα σας θα ηρεμήσει και πάλι.

Κατά τη διάρκεια της διαχείρισης του άγχους της γάτας σας, αποφύγετε να «ανταμείβετε» τις καταναγκαστικές της συμπεριφορές με επιπλέον προσοχή ή λιχουδιές. Η επιβράβευση αυτών των συμπεριφορών μπορεί να τις εδραιώσει και να δυσκολέψει τη διακοπή τους.

Με πληροφορίες από petwellbeing.com