Φανταστείτε την εξής σκηνή: Κάθεστε αναπαυτικά στον καναπέ, απολαμβάνοντας το φαγητό σας, και δίπλα βρίσκεται κουλουριασμένη η γάτα σας, δείχνοντας να κοιμάται γαλήνια. Ή μήπως όχι;

Αρκεί μονάχα μια στιγμή που θα σας στραφεί αλλού η προσοχή σας, για να πεταχτεί ξαφνικά από το πουθενά μια χνουδωτή πατούσα και να αρπάξει λίγο από το περιεχόμενο του πιάτου σας.

Αν σας έχει τύχει κάτι τέτοιο, πιθανότατα να σας έχει περάσει από το μυαλό η υποψία ότι το κατοικίδιό σας μπορεί να… παριστάνει ότι κοιμάται για να σας ξεγελάσει και ότι ακόμα και ένας υπνάκος του μπορεί να κρύβει μια μικρή δόση στρατηγικής. Ας εξετάσουμε παρακάτω κατά πόσο μπορεί να ισχύει κάτι τέτοιο.

@caitlyn_davis34

“If I pretend to be alseep and move REAL slow, she won’t notice” #OrangeCatActivities #DontBeSuspicious

♬ Stealthy mischief(1088178) – KBYS

Ο παράξενος ύπνος της γάτας

Οι γάτες είναι αδιαμφισβήτητες πρωταθλήτριες του ύπνου. Κατά μέσο όρο, παραδίδονται στην «αγκαλιά του Μορφέα» γύρω στις 12-16 ώρες τη μέρα, πράγμα που σημαίνει ότι περνούν έως και το 60% της ζωής τους κοιμισμένες. Αυτό σημαίνει ότι μία γάτα εννέα ετών έχει υπάρξει πραγματικά ξύπνια μόνο για περίπου 3 χρόνια.

Αυτός ο εντυπωσιακός χρόνος ανάπαυσης μπορεί να μας φαίνεται παράξενος, όμως πρέπει να θυμόμαστε ότι ο ύπνος της γάτας έχει σημαντικές διαφορές από τον ανθρώπινο. Σε αντίθεση με εμάς, τα αγαπημένα μας αιλουροειδή δεν κοιμούνται μία φορά το 24ωρο για πολλές ώρες συνεχόμενα, αλλά μοιράζουν την ξεκούρασή τους σε πολλές μικρές «δόσεις» μέσα στη μέρα, ακολουθώντας το λεγόμενο πολυφασικό μοτίβο.

Υπάρχουν τρεις βασικοί τύποι ύπνου στις ενήλικες γάτες: ο σύντομος υπνάκος, ο ελαφρύς ύπνος και ο βαθύς ύπνος. Κατά τη διάρκεια του σύντομου υπνάκου, που μπορεί να διαρκεί από 15-30 λεπτά ή λιγότερο, η γάτα παραμένει σε «λειτουργία ραντάρ» καταγράφοντας τον παραμικρό ήχο στο περιβάλλον της. Όταν ετοιμάζεται για πιο παρατεταμένη ξεκούραση, μπαίνει αρχικά σε ελαφρύ ύπνο, ο οποίος διαρκεί περίπου μισή ώρα. Στη συνέχεια, ακολουθεί μια περίοδος βαθύ ύπνου που κρατάει 6-7 λεπτά. Σε αυτό το στάδιο το σώμα της χαλαρώνει πλήρως και συχνά δείχνει να ονειρεύεται, με μικρές συσπάσεις και τρεμουλιάσματα. Μετά τον βαθύ ύπνο, επιστρέφει ξανά σε κατάσταση ελαφρού ύπνου, μέχρι να ξυπνήσει αναζωογονημένη.

H κατάσταση μερικής εγρήγορσης στην οποία παραμένει μια γάτα για μεγάλο μέρος της ξεκούρασής της μπορεί να δίνει καμιά φορά την εντύπωση ότι παριστάνει πως κοιμάται. Ωστόσο, δεν πρόκειται για κάτι που κάνει συνειδητά ή προσχεδιασμένα – τουλάχιστον όπως πιστεύουν πολλοί ειδικοί. Όταν τη βλέπουμε ξαπλωμένη νωχελικά, με χαλαρό σώμα και μισόκλειστα μάτια, δεν πρόκειται για «θέατρο» αλλά για ένα είδος ανάπαυσης που της επιτρέπει ταυτόχρονα να βρίσκεται σε επιφυλακή για ήχους, κινήσεις και φυσικά… γευστικές ευκαιρίες.

Πιθανές αιτίες για αυτή τη συμπεριφορά

Αν και υπάρχουν ακόμη πολλές πτυχές της γατίσιας ανάπαυσης που παραμένουν «θολές» για τους επιστήμονες, υπάρχουν ορισμένες εύλογες εξηγήσεις για αυτό το περίεργο είδος ύπνου που μοιάζει με προσποίηση. Δείτε παρακάτω πέντε από αυτούς.

1. Φυσικός μηχανισμός άμυνας/καταπολέμησης στρες

Οι γάτες συχνά ξεκουράζονται με τα μάτια μισόκλειστα ως μέρος της φυσικής τους άμυνας απέναντι σε πιθανούς κινδύνους. Βολεύονται σε μια άνετη θέση και δείχνουν να κοιμούνται αλλά παραμένουν σε εγρήγορση και έτοιμες να αντιδράσουν ακαριαία, εάν χρειαστεί. Αυτή η συμπεριφορά μπορεί να αποθαρρύνει την ανεπιθύμητη προσοχή από έναν «εισβολέα», επιτρέποντας ταυτόχρονα στα αιλουροειδή να διατηρούν τον έλεγχο της κατάστασης.

Επιπλέον, σε περιβάλλοντα με έντονη δραστηριότητα, πολλά ερεθίσματα ή επίμονη ανθρώπινη αλληλεπίδραση, αυτή η «προσποιητή ξεκούραση» τις βοηθά να διαχειριστούν το στρες και να νιώσουν πιο ασφαλείς.

2. Δεν θέλουν να χάσουν ευκαιρία για φαγητό

Αν η γάτα σας αντιληφθεί ότι μαγειρεύετε ή απολαμβάνετε κάποιο γεύμα και ότι η ευκαιρία για ένα «σνακ» είναι κοντά, είναι πολύ πιθανό να ξαπλώσει δίπλα σας περιμένοντας την κατάλληλη ευκαιρία για να δράσει. Μπορεί να δείχνει ήρεμη και μισοκοιμισμένη, όμως μην ξεγελιέστε: Με το που θα κοιτάξετε αλλού ή θα απομακρυνθείτε, δεν θα έχει κανένα πρόβλημα να διακόψει την ξεκούρασή της και να κινηθεί αστραπιαία προς την πηγή του ενδιαφέροντός της.

3. Θέλουν να σας παρακολουθούν

Οι κινήσεις σας μέσα στο σπίτι είναι ένα ενδιαφέρον θέαμα για τη γάτα σας, ακόμα κι αν δεν το δείχνει πάντα. Σε αυτήν την περίπτωση, μπορεί να μοιάζει κοιμισμένη, αλλά τα μάτια της να μην είναι τελείως κλειστά και να διακρίνεται η νηκτική μεμβράνη (τρίτο βλέφαρο). Πρόκειται για έναν εξαιρετικά αποτελεσματικό τρόπο να παρακολουθεί διακριτικά τι κάνετε, χωρίς όμως να «προσκαλεί» αλληλεπίδραση με την περιέργειά της.

4. Θέλουν να διατηρήσουν την ενέργειά τους

Οι γάτες καταναλώνουν πολλή ενέργεια όταν παίζουν ή «κυνηγούν», επομένως χρειάζονται συχνή ξεκούραση, ακόμα κι όταν αυτή έρχεται σε μικρές «δόσεις». Ένας ελαφρύς υπνάκος (εύστοχα αποκαλούμενος catnap στα αγγλικά) τους επιτρέπει να κάνουν ένα μικρό διάλειμμα για μερικά λεπτά, για να ανακτήσουν τις δυνάμεις τους και να συνεχίσουν ανανεωμένες κάποια από τις αγαπημένες τους δραστηριότητες.

5. Αποζητούν λίγες στιγμές ηρεμίας

Τα κατοικίδιά μας έχουν ανάγκη από την προσοχή μας, ωστόσο, για μια ανεξάρτητη γατούλα, η ηρεμία της και ο προσωπικός της χώρος είναι εξίσου σημαντικά. Μερικά λεπτά ξεκούρασης χωρίς βαθύ ύπνο τής επιτρέπουν να περιορίσει την αλληλεπίδραση και να χαλαρώσει. Μην ανησυχείτε πάντως ότι η χνουδωτή σας φίλη σας σάς αγνοεί: όταν νιώσει έτοιμη θα έρθει η ίδια να ζητήσει την προσοχή και την αγκαλιά σας.

Με πληροφορίες από Catsinternational.org, Catster