string(0) ""

Πώς να κοινωνικοποιήσετε ένα μικρό γατάκι

Στέλλα Πανοπούλου

19/09/2023

Photo: Shutterstock

Αντίθετα με αυτό που πιστεύει ο περισσότερος κόσμος, οι γάτες μπορούν – και πρέπει – να εκπαιδεύονται από μικρή ηλικία.

Ακόμα, πρέπει να τις βοηθάμε στην κοινωνικοποίησή τους από νωρίς. Η κοινωνικότητα δεν είναι μια δεξιότητα που εμφανίζει αυτόματα η γάτα. Αντίθετα, υπάρχει μια ολόκληρη διαδικασία που θα την οδηγήσει στο σημείο να νιώθει αρκετή αυτοπεποίθηση και ασφάλεια για να συναναστραφεί με ανθρώπους και άλλα ζώα. Πρόκειται για μια διαδικασία που απαιτεί θετικές αλληλεπιδράσεις, και αν ολοκληρωθεί σωστά “θωρακίζει” τη γάτα σας συναισθηματικά για την υπόλοιπη ζωή της.

Ας δούμε, λοιπόν, πώς θα μπορέσετε να κοινωνικοποιήσετε ένα μικρό γατάκι.

Πριν αρχίσετε:

Οι γάτες μαθαίνουν καινούρια πράγματα σε όλες τις ηλικίες, και μπορείτε να ξεκινήσετε την εκπαίδευσή τους ανά πάσα στιγμή. Ειδικά τα μικρά γατάκια, όμως, απορροφούν τη νέα γνώση, τόσο την καλή όσο και την κακή, σαν σφουγγάρια. Τα γατάκια μαθαίνουν πολύ γρήγορα κατά τους πρώτους μήνες της ζωής τους, και είναι πολύ σημαντικό να αποφευχθεί η μετάδοση “κακών” μαθημάτων που θα μείνουν εγγεγραμμένα στο μυαλό τους. Όσον αφορά στην κοινωνικοποίηση, οι γάτες που δεν θα εκτεθούν καθόλου σε θετικές εμπειρίες που περιλαμβάνουν ανθρώπους σε αυτή την ηλικία, θα παραμείνουν “άγριες” και δύσκολα θα φτάσουν στο σημείο να συνδεθούν με ανθρώπους.

Η ηλικία κατά την οποία η γάτα παίρνει μαθήματα κοινωνικοποίησης – δηλαδή πώς να φέρεται σαν γάτα, με “γατίσιους” καλούς τρόπους, πώς να επικοινωνεί με άλλες γάτες και ανθρώπους, και ποιοι είναι οι φίλοι και οι εχθροί της – είναι μεταξύ των δύο και των εφτά εβδομάδων της ηλικίας της. Τα μικρά γατάκια αντιγράφουν ό,τι βλέπουν να κάνει η μαμά τους, και πρόκειται να κρατήσουν αυτά που θα μάθουν από αυτήν για το υπόλοιπο της ζωής τους. Επιπλέον, μαθαίνουν να συνυπάρχουν με άλλα ζώα μέσα από τη συναναστροφή με τα αδελφάκια τους.

Ιδανικά, γι’ αυτόν τον λόγο, τα γατάκια πρέπει να μένουν με τη μαμά και τα αδερφάκια τους μέχρι τις 10-12 εβδομάδες. Οι άνθρωποι που φιλοξενούν γατάκια που πρόκειται να δοθούν για υιοθεσία πρέπει να ξεκινούν την εκπαίδευση από νωρίς. Τα γατάκια που είναι μόνα τους και χωρίζονται νωρίς από τη μαμά τους μπορεί να δυσκολευτούν να τα πάνε καλά με τις άλλες γάτες στην πορεία της ζωής τους, καθώς έχουν μάθει να μιλούν διαφορετική γλώσσα.

Φυσικά, όλοι/ες γνωρίζουμε πως πολλά γατάκια συχνά υιοθετούνται σε πολύ μικρότερη ηλικία από αυτήν που ενδείκνυται. Πολλοί άνθρωποι βρίσκουν στο δρόμο γατάκια ηλικίας ενός ή δύο μηνών χωρίς τη μαμά τους, και κάποιες φορές ακόμα μικρότερα. Γι’ αυτό το λόγο είναι απαραίτητο οι νέοι κηδεμόνες μωρών γατιών να τους παραδίδουν μαθήματα κοινωνικοποίησης τις εβδομάδες που ακολουθούν την υιοθεσία τους. Τα γατάκια πρέπει να εκτεθούν σε θετικές εμπειρίες με άλλα ζώα συντροφιάς και ανθρώπους για να μάθουν να τους συναναστρέφονται.

Εφοδιαστείτε, λοιπόν, με χρόνο, υπομονή, τρυφερότητα, λιχουδιές και παιχνίδια, και ξεκινήστε το ταξίδι της κοινωνικοποίησης του νέου μέλους της οικογένειας!

Άγγιγμα

Η αίσθηση της αφής είναι πολύ σημαντική για τη σωστή κοινωνικοποίηση μιας γάτας. Το γλείψιμο της μαμάς τους είναι από τις πρώτες αισθήσεις που βιώνει ένα νεογέννητο γατάκι, και το χάδι από τον/την κηδεμόνα μεταφέρει το γατάκι σ’ αυτή την πρωταρχική αίσθηση ασφάλειας και ζεστασιάς. Τα χάδια μαθαίνουν στο γατάκι σας ότι το άγγιγμα είναι κάτι καλό, ευχάριστο, και καθόλου τρομαχτικό. Πρόκειται για μια χειρονομία που σας δένει με το γατάκι σας και το κάνει να νιώθει πιο ασφαλές σε ένα καινούριο περιβάλλον.

Επίσης, αγγίζοντας τη γάτα σας, τη βοηθάτε να σας μαρκάρει με τη μυρωδιά της, και να συνηθίσει τη δικιά σας. Έτσι, θα συνδέσει τη μυρωδιά σας με κάτι γνώριμο και ευχάριστο, και θα σας “δέσει” στο μυαλό του σαν να ανήκετε το ένα πλάσμα στο άλλο.

Σύμφωνα με μελέτες, ο χειρισμός ενός κατοικιδίου για πέντε λεπτά την ημέρα κατά τη διάρκεια των πρώτων τριών εβδομάδων της ζωής του, αυξάνει την ικανότητά του για μάθηση στη μετέπειτα ζωή του. Όσο το γατάκι σας είναι μικρό, προσπαθείτε να το χαϊδεύετε για λίγο με κάθε ευκαιρία, καθώς και να κάθεστε μαζί του και να του δίνετε την αμέριστη προσοχή σας για λίγη ώρα κάθε μέρα.

Όταν χειρίζεστε το γατάκι σας, να αγγίζετε τα αυτιά του, την ουρά του, τα πόδια και το στόμα του, καθώς το να μάθει να το ανέχεται θα βοηθήσει ιδιαίτερα και τον/την κτηνίατρό σας.

Ομιλία

Μιλώντας στο γατάκι σας από μικρή ηλικία, του μαθαίνετε να ακούει και να προσέχει τη φωνή σας, να αναγνωρίζει τη συναισθηματική σας κατάσταση, και να καταλαβαίνει όλο και περισσότερο τι του επικοινωνείτε. Θέτοντας αυτά τα θεμέλια, δεν έρχεστε μόνο πιο κοντά, αλλά κάνετε πιο εύκολη και την μετέπειτα εκπαίδευση, τόσο για εσάς, όσο και για το χνουδωτό σας φιλαράκι. Να θυμάστε πως ο τόνος και η χροιά της φωνής σας πρέπει να αντικατοπτρίζουν, όσο γίνεται, τα συναισθήματά σας, ώστε το γατάκι να μάθει να συνδέει την ήρεμη, τρυφερή φωνή με τα χάδια, την αυστηρότητα με την πειθαρχία, και τον χαρούμενο τόνο με το παιχνίδι.

Χρονική σύνδεση

Τα γατάκια δεν μπορούν να καταλάβουν τι είναι σωστό και τι λάθος, εκτός αν τους το επικοινωνήσετε την κατάλληλη χρονική στιγμή. Για παράδειγμα, αν το ζώο κάνει την ανάγκη του έξω από την αμμοδόχο του, δεν έχει κανένα νόημα να το μαλώσετε μισή ώρα μετά, αφού δεν θα καταλάβει περί τίνος πρόκειται. Επικοινωνείτε τη δυσαρέσκειά σας στο άτακτο κατοικίδιό σας μόνο όταν την ώρα που το πιάνετε στα πράσα να παραφέρεται.

Η χρονική σύνδεση της επικοινωνίας με την πράξη δεν ισχύει μόνο για τις αρνητικές πράξεις: το να “πιάσετε” ένα γατάκι να κάνει κάτι σωστά την κατάλληλη στιγμή, είναι επίσης εξαιρετικά αποτελεσματικό. Μάθετε να λέτε “μπράβο” στο γατάκι και να του προσφέρετε μια λιχουδιά ή λίγη ώρα παιχνιδιού όταν αντιδρά θετικά στην άφιξη καλεσμένων ή όταν πηγαίνει στην αμμοδόχο του.

Αντιμετώπιση προβλημάτων:

Οι πρώτες εβδομάδες της ζωής μιας γάτας πρέπει να είναι πλούσιες σε θετικές εμπειρίες, και φτωχές σε αρνητικές. Γι’ αυτό, αποφεύγετε να μαλώνετε και να φωνάζετε σε ένα μικρό γατάκι, διότι αυτό μπορεί να το τρομάξει και να του προκαλέσει άγχος που ενδέχεται να το κατατρέχει μια ζωή.

Συμπεριλάβετε όλη την οικογένεια στη διαδικασία της κοινωνικοποίησης. Βεβαιωθείτε ότι το γατάκι σας έχει την ευκαιρία να γνωρίσει άλλα ζώα συντροφιάς, ακόμη και αν δεν υπάρχουν άλλα κατοικίδια στην οικογένεια. Αυτό είναι πολύ σημαντικό, ειδικά στην περίπτωση που σκέφτεστε να υιοθετήσετε κι άλλο ζώο μελλοντικά.

Αν έχετε υιοθετήσει ένα μοναχικό γατάκι χωρίς μαμά ή αδερφάκια, τότε θα πρέπει να επενδύσετε ακόμη περισσότερο στην κοινωνικοποίησή του, αναλαμβάνοντας ταυτόχρονα τον ρόλο της μαμάς και των αδερφιών του, και μαθαίνοντάς του σχεδόν όσα θα μάθαινε ζώντας με άλλες γάτες. Για να αποφύγουν να περάσουν αυτό το δύσκολο στάδιο μόνοι/ες, πολλοί/ες κηδεμόνες επιλέγουν να υιοθετήσουν δύο μικρά γατάκια μαζί.

Να θυμάστε πάντα ότι τα συμπεριφορικά προβλήματα προκύπτουν από το άγνωστο, που αγχώνει και τρομάζει τη γάτα σας. Εισάγετε την έννοια της αλλαγής στη ζωή της γάτας σας από μικρή ηλικία, έτσι ώστε να συνηθίσει σε αυτήν. Για παράδειγμα, μπορείτε να αλλάξετε θέση στα έπιπλα, να γνωρίζετε στο γατάκι σας καινούριους ανθρώπους, ή να του προσφέρετε νέα παιχνίδια, έτσι ώστε να μάθει να προσαρμόζεται εύκολα σε νέες συνθήκες.

Σχετικά άρθρα

Πώς νιώθει κάθε γενιά για τα κατοικίδια; Ερευνητές στην Αμερική απαντούν

Γιατί η γλώσσα της γάτας είναι σαν γυαλόχαρτο

Δείτε τι θα συμβεί αν η γάτα σας φάει μελομακάρονα