Για τους ανθρώπους ένα τζάμι είναι κάτι απολύτως φυσιολογικό. Βλέπουν μια γυάλινη πόρτα και καταλαβαίνουν αμέσως ότι μπορούν να κοιτάξουν μέσα από αυτή αλλά όχι να περάσουν. Για έναν σκύλο, όμως, τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά.

Πολλοί κηδεμόνες έχουν δει τον τετράποδο φίλο τους να τρέχει χαρούμενος προς το μπαλκόνι και ξαφνικά να σταματά πάνω στο τζάμι. Άλλοι έχουν παρατηρήσει τον σκύλο τους να ακουμπά απαλά τη μουσούδα του στο γυαλί, να γαβγίζει σε μια αντανάκλαση ή να στέκεται απορημένος μπροστά σε μια διάφανη πόρτα σαν να προσπαθεί να λύσει έναν μικρό γρίφο. Και η αλήθεια είναι πως αυτό ακριβώς συμβαίνει στο μυαλό του.

Οι σκύλοι μπορούν να δουν μέσα από το γυαλί, όμως δεν αντιλαμβάνονται το τζάμι όπως εμείς γιατί ο τρόπος που αντιλαμβάνονται τον κόσμο βασίζεται στην κίνηση, στις μυρωδιές, στους ήχους και στην αίσθηση του χώρου.

Οι ειδικοί εξηγούν ότι η όραση των σκύλων είναι σχεδιασμένη ώστε να εντοπίζουν γρήγορα την κίνηση και να λειτουργούν εξαιρετικά σε συνθήκες χαμηλού φωτισμού. Αυτό συμβαίνει χάρη σε μια ειδική ανακλαστική μεμβράνη πίσω από τον αμφιβληστροειδή, το λεγόμενο tapetum lucidum, που τους βοηθά να βλέπουν καλύτερα στο σκοτάδι. Γι’ αυτό και τα μάτια τους συχνά «γυαλίζουν» τη νύχτα όταν πέφτει πάνω τους φως.

Αυτή η ιδιαίτερη ικανότητα όμως έχει και ένα μικρό «τίμημα». Οι σκύλοι δεν διακρίνουν τόσο εύκολα τις πολύ λεπτές λεπτομέρειες ή τις διάφανες επιφάνειες όπως οι άνθρωποι. Επιπλέον, δεν βλέπουν όλα τα χρώματα όπως εμείς.

Γιατί οι γυάλινες πόρτες μπερδεύουν τόσο πολύ τους σκύλους

Οι σκύλοι δεν αντιλαμβάνονται τα όρια ενός χώρου μόνο με την όρασή τους. Πολλές φορές βασίζονται στη μυρωδιά μιας πόρτας ή σε μια αλλαγή στην υφή του πατώματος, ή στο πλαίσιο του παραθύρου για να καταλάβουν πού τελειώνει ένας χώρος και πού ξεκινά ο επόμενος.

Το γυαλί όμως δεν τους δίνει καμία «πληροφορία». Είναι λείο, σχεδόν άοσμο όταν καθαρίζεται και οπτικά μοιάζει με συνέχεια του εξωτερικού χώρου. Έτσι, όταν ο σκύλος βλέπει τον κήπο, ακούει τα πουλιά ή μυρίζει τον αέρα και κάποιο άλλο ζώο έξω από το σπίτι, ολόκληρο το σώμα του «φωνάζει» πως μπορεί να προχωρήσει. Όταν όμως συναντά ξαφνικά μια αόρατη επιφάνεια, ο εγκέφαλός του δυσκολεύεται να καταλάβει τι ακριβώς συμβαίνει.

Κάποιες φορές μάλιστα, ένα ελαφρώς λερωμένο ή θαμπό τζάμι είναι πιο εύκολο να το αντιληφθεί ένας σκύλος από ό,τι ένα απολύτως καθαρό. Οι μικρές δαχτυλιές, η υγρασία ή οι αντανακλάσεις δημιουργούν αντιθέσεις που βοηθούν περισσότερο την όρασή του.

Ιδιαίτερα μπερδεμένες κάνουν την κατάσταση και οι αντανακλάσεις. Ανάλογα με τον φωτισμό, ένας σκύλος μπορεί να δει πάνω στο γυαλί τη σκιά του ή μια κίνηση που μοιάζει με άλλον σκύλο. Έτσι εξηγούνται τα ξαφνικά γαβγίσματα προς την μπαλκονόπορτα, τα πατουσάκια πάνω στο τζάμι ή το επίμονο κοίταγμα προς το παράθυρο.

Μερικοί σκύλοι τρομάζουν ακόμη περισσότερο από τις ξαφνικές αλλαγές του φωτός ή από τις αντανακλάσεις που εμφανίζονται στο γυαλί όταν πέφτει ο ήλιος. Για εκείνους, το τζάμι μπορεί να μοιάζει απρόβλεπτο και αυτό να τους δημιουργεί άγχος ή ανασφάλεια.

Η γνωστή εκπαιδεύτρια σκύλων Victoria Stilwell, η οποία δραστηριοποιείται στο Ηνωμένο Βασίλειο και στις Ηνωμένες Πολιτείες, έχει εξηγήσει ότι οι σκύλοι μαθαίνουν κυρίως μέσα από εμπειρίες και θετικούς συσχετισμούς. Για αυτό χρειάζονται χρόνο και ήρεμη καθοδήγηση ώστε να καταλάβουν ότι μια διάφανη επιφάνεια είναι στην πραγματικότητα εμπόδιο.

Αντίστοιχα, ο ειδικός συμπεριφοράς σκύλων Cesar Millan, ο οποίος δραστηριοποιείται στην Καλιφόρνια και είναι γνωστός διεθνώς μέσα από εκπομπές και σεμινάρια εκπαίδευσης σκύλων, έχει αναφέρει ότι οι σκύλοι δεν είναι πεισματάρηδες όταν μπερδεύονται με το γυαλί. Στον αντίποδα, προσπαθούν να ερμηνεύσουν αντικρουόμενα μηνύματα από τις αισθήσεις τους.

Από τα κουτάβια μέχρι τους ηλικιωμένους σκύλους- Ποιοι δυσκολεύονται περισσότερο;

Τα κουτάβια είναι από τα ζώα που μπερδεύονται πιο συχνά με τα τζάμια, επειδή ακόμη ανακαλύπτουν πώς λειτουργεί ο χώρος γύρω τους. Όλα είναι καινούργια για εκείνα και χρειάζονται χρόνο για να μάθουν πού υπάρχουν όρια και εμπόδια. Το ίδιο μπορεί να συμβεί και σε ηλικιωμένους σκύλους που αντιμετωπίζουν μειωμένη όραση ή δυσκολεύονται να αντιληφθούν εύκολα τις αλλαγές φωτός και τις διάφανες επιφάνειες.

Μάλιστα, αρκετοί σκύλοι που έχουν χτυπήσει έστω μία φορά πάνω σε γυάλινη πόρτα μπορεί στη συνέχεια να γίνουν πιο διστακτικοί ή φοβισμένοι. Κάποιοι σταματούν μπροστά ακόμη και σε ανοιχτές μπαλκονόπορτες, περιμένοντας από τον άνθρωπό τους να τους δείξει ότι μπορούν να περάσουν με ασφάλεια.

Παρόμοια σύγχυση μπορεί να προκαλέσουν και οι καθρέφτες. Πολλοί σκύλοι στην αρχή πιστεύουν ότι βλέπουν απέναντί τους έναν άλλο σκύλο και αντιδρούν με γαβγίσματα. Με τον καιρό όμως, οι περισσότεροι συνηθίζουν την εικόνα και σταματούν να της δίνουν σημασία.

Πώς μπορούν οι κηδεμόνες να βοηθήσουν τον σκύλο τους

Το σημαντικότερο είναι η κατανόηση. Ένας σκύλος που πέφτει πάνω σε τζάμι ή γαβγίζει στις αντανακλάσεις δεν είναι άτακτος ούτε συμπεριφέρεται περίεργα. Προσπαθεί απλώς να καταλάβει κάτι που στη φύση δεν υπάρχει και που οι αισθήσεις του δυσκολεύονται να εξηγήσουν. Για αυτό και οι ειδικοί τονίζουν ότι δεν πρέπει ποτέ να τον μαλώνουμε.

Οι κηδεμόνες μπορούν να βοηθήσουν πολύ εύκολα τον σκύλο τους κάνοντας το τζάμι πιο «ορατό». Αυτοκόλλητα, μικρά σχέδια, ειδικές λωρίδες ή διακοσμητικά πάνω στη γυάλινη πόρτα βοηθούν το ζώο να αντιληφθεί πιο εύκολα το εμπόδιο. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για κουτάβια, ηλικιωμένους σκύλους αλλά και πολύ ενθουσιώδη ζώα που τρέχουν με φόρα προς το μπαλκόνι ή τον κήπο.

Εξίσου σημαντική είναι και η θετική επιβράβευση. Όταν ένας σκύλος πλησιάζει ήρεμα το τζάμι χωρίς να γαβγίζει ή να πέφτει πάνω του, οι κηδεμόνες μπορούν να τον επιβραβεύουν με χάδια, ήρεμη φωνή ή μια μικρή λιχουδιά.

Οι ειδικοί εξηγούν επίσης ότι πολλές φορές η εμμονή ενός σκύλου με το παράθυρο ή την μπαλκονόπορτα κρύβει βαρεμάρα ή συσσωρευμένη ενέργεια. Ένας σκύλος που δεν εκτονώνεται αρκετά είναι πιο πιθανό να γαβγίζει συνεχώς στις αντανακλάσεις ή να παρακολουθεί εμμονικά ό,τι συμβαίνει έξω από το σπίτι. Για αυτό, οι βόλτες, το δημιουργικό παιχνίδι, τα παιχνίδια αναζήτησης τροφής και η πνευματική απασχόληση μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά.

Χρήσιμο είναι επίσης οι κηδεμόνες να δίνουν προσοχή στις ώρες που οι αντανακλάσεις γίνονται πιο έντονες, όπως νωρίς το πρωί ή κατά το ηλιοβασίλεμα. Εκείνες τις στιγμές πολλοί σκύλοι γίνονται πιο ανήσυχοι επειδή οι σκιές και τα είδωλα πάνω στο γυαλί αλλάζουν συνεχώς.

Στην πραγματικότητα, πίσω από αυτή τη μικρή «μάχη» με τα τζάμια κρύβεται ένας σκυλάκος που προσπαθεί να καταλάβει καλύτερα τον κόσμο γύρω του και να νιώσει ασφαλής μέσα σε αυτόν. Και με λίγη υπομονή, αγάπη και ήρεμη καθοδήγηση, σχεδόν όλοι οι σκύλοι μαθαίνουν τελικά ότι αυτό που μοιάζει με ανοιχτό πέρασμα είναι απλώς ακόμη ένα κομμάτι του σπιτιού τους.

Πηγές: Woof Team, American Kennel Club