Η επιθετικότητα του σκύλου είναι ένας από τους συχνότερους λόγους που κάποιος κηδεμόνας απευθύνεται σε έναν εκπαιδευτή. Πρόκειται μάλιστα από τα πιο παρεξηγημένα προβλήματα συμπεριφοράς. Για αυτό καλό είναι να γνωρίζουμε την αλήθεια.

Ο Scott Sheaffer, σύμβουλος συμπεριφοράς σκύλων και ειδικός στην επιθετικότητα, με έδρα το Ντάλας του Τέξας, αναφέρει: «Όταν κάποιος μου λέει ”ο σκύλος μου με δάγκωσε” ή ”ο σκύλος μου δάγκωσε κάποιον”, ο φόβος και η απογοήτευση συχνά κυριαρχούν- και οι μύθοι έρχονται να καλύψουν τα κενά εκεί όπου λείπει η γνώση. Το πρόβλημα είναι ότι αυτοί οι μύθοι δεν παραπλανούν απλώς τους ανθρώπους. Μπορούν να κάνουν την κατάσταση του σκύλου πολύ χειρότερη.»

Ας δούμε, σύμφωνα με τον Sheaffer, τους 5 μεγαλύτερους μύθους σχετικά με τους επιθετικούς σκύλους και τι πραγματικά συμβαίνει.

Μύθος 1: Οι επιθετικοί σκύλοι είναι ”κακοί σκύλοι”

Ο Sheaffer αναφέρει κάτι πολύ σημαντικό, ότι η επιθετικότητα δεν είναι χαρακτηριστικό της προσωπικότητας του ζώου – είναι συμπεριφορά. Είναι ο τρόπος με τον οποίο ένας σκύλος επικοινωνεί όταν νιώθει ότι δεν είναι ασφαλής, ότι βρίσκεται υπό πίεση ή ότι δεν έχει διέξοδο.

«Κάποτε δούλεψα με έναν Γερμανικό Ποιμενικό που λεγόταν Max. Τον είχαν χαρακτηρίσει ”επικίνδυνο” επειδή γρύλιζε και ορμούσε στους επισκέπτες. Όταν τον γνώρισα, ήταν ξεκάθαρο ότι δεν ήταν ”κακός”- ήταν τρομοκρατημένος. Οι πρώτες εμπειρίες της ζωής του δεν περιλάμβαναν σωστή κοινωνικοποίηση και οι επισκέπτες τού φαίνονταν πραγματική απειλή. Όταν η οικογένειά του έμαθε να αναγνωρίζει τα σημάδια που έδινε ο σκύλος και αρχίσαμε να χτίζουμε την αυτοπεποίθησή του μέσα από δομημένες ασκήσεις συμπεριφοράς, η υποτιθέμενη ”κακία” του άρχισε να εξαφανίζεται. Δεν ήταν κακός. Ήταν φοβισμένος.»

Μύθος 2: Η επιθετικότητα εμφανίζεται ξαφνικά, από το πουθενά

Δεν είναι λίγοι οι κηδεμόνες σκύλου που αν δουν ότι το ζώο τους έχει ξαφνικά επιθετική συμπεριφορά θα πουν ότι αυτή εμφανίστηκε από το πουθενά. Όμως η επιθετικότητα σχεδόν ποτέ δεν εμφανίζεται από το πουθενά.

Ο Sheaffer αναφέρει ότι οι σκύλοι δίνουν προειδοποιητικά σημάδια- μπορεί να σφίξουν το σώμα τους, να μας κοιτάξουν επίμονα, να γρυλίσουν, να σηκώσουν τα χείλη τους ή ακόμη και να αποφεύγουν την οπτική επαφή. Το πρόβλημα είναι ότι οι άνθρωποι συχνά δεν αναγνωρίζουν αυτά τα σημάδια μέχρι η κατάσταση να κλιμακωθεί και να φτάσει στο δάγκωμα.

«Η Bella, ένα Cocker Spaniel, είχε ιστορικό δαγκωμάτων όταν οι άνθρωποι προσπαθούσαν να τη σηκώσουν. Στην οικογένειά της τα δαγκώματα φαίνονταν απρόβλεπτα. Όταν όμως εξετάσαμε βίντεο από τις συγκεκριμένες περιστάσεις, είδαμε ότι πολύ πριν δαγκώσει, η Bella πάγωνε, γύριζε το κεφάλι της μακριά και φαινόταν το λευκό των ματιών της. Τα προειδοποιητικά αυτά σημάδια είχαν περάσει απαρατήρητα. Μόλις η οικογένεια έμαθε να σέβεται αυτές τις προειδοποιήσεις και άλλαξε τον τρόπο με τον οποίο την πλησίαζε, η ”ξαφνική” επιθετικότητα σταμάτησε.»

Μύθος 3: Ορισμένες φυλές σκύλων είναι από τη φύση τους επιθετικές

Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει ότι τα Pit Βull ή τα Rottweiler είναι επιθετικά και επικίνδυνα σκυλιά. Ότι δεν κάνουν για οικογένειες καθώς δεν μπορείς να τα ελέγξεις. Τον μύθο αυτόν μάλιστα συντηρούν και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης με τους ανάλογους τίτλους που όλοι γνωρίζουμε.

Τα στερεότυπα για τις φυλές είναι πολύ ισχυρά- αλλά και παραπλανητικά.

Ο Sheaffer είναι απόλυτος ότι καμία φυλή δεν είναι εγγενώς επιθετική. Η γενετική μπορεί ασφαλώς να επηρεάζει ορισμένες τάσεις, όμως το περιβάλλον, η ανατροφή και η εκπαίδευση παίζουν πολύ σημαντικότερο ρόλο.

«Έχω συναντήσει Golden Retriever με σοβαρό ιστορικό δαγκωμάτων, αλλά και Pit Bull που ήταν τόσο ήρεμα και τρυφερά όσο σκύλοι θεραπείας. Κάποτε ένας πελάτης με κάλεσε για τον Diesel, ένα Rottweiler που φοβόταν ολόκληρη η γειτονιά. Στην πραγματικότητα, ήταν ένας από τους πιο κοινωνικούς σκύλους που είχα γνωρίσει ποτέ. Το πρόβλημά του ήταν η απογοήτευση που ένιωθε όταν βρισκόταν με λουρί, η οποία τον έκανε να ορμάει και να γαβγίζει. Μόλις αντιμετωπίσαμε αυτή την απογοήτευση με κατάλληλες διεξόδους και τροποποίηση συμπεριφοράς, έγινε ο αγαπημένος σκύλος της γειτονιάς. Το πρόβλημα δεν ήταν η φυλή του- ήταν η εκπαίδευση και η διαχείριση της συμπεριφοράς του.»

Μύθος 4: Η τιμωρία σταματά την επιθετικότητα

«Αυτός ο μύθος είναι επικίνδυνος», αναφέρει ο Sheaffer. Η τιμωρία, σύμφωνα με αυτόν, μπορεί να κάνει τον σκύλο να σταματήσει να γρυλίζει ή να αποτρέψει ένα απότομο δάγκωμα εκείνη τη στιγμή, αλλά δεν λύνει το πραγματικό πρόβλημα.

Στην πραγματικότητα, μπορεί να κάνει τα πράγματα χειρότερα, επειδή ο σκύλος μαθαίνει ότι δεν είναι ασφαλές να εκφράζει τις προειδοποιήσεις του.

«Όταν τιμωρούμε τα προειδοποιητικά σημάδια, υπάρχει κίνδυνος ο σκύλος να σταματήσει να προειδοποιεί και να περάσει κατευθείαν στο δάγκωμα.»

Μύθος 5: Ένας επιθετικός σκύλος δεν μπορεί να αλλάξει

Και αυτό το έχουμε ακούσει πολλές φορές. Σύμφωνα με τον Sheaffer, αυτός είναι ίσως ο πιο οδυνηρός μύθος. Και είναι αλήθεια. Πολλοί σκύλοι χαρακτηρισμένοι ως επιθετικοί καταλήγουν να δίνονται σε φιλοζωικές, σε καταφύγια ή να οδηγούνται σε ευθανασία, επειδή οι κηδεμόνες τους θεώρησαν ότι δεν υπάρχει καμία ελπίδα να αλλάξουν.

«Με το σωστό πλάνο, πολλοί σκύλοι μπορούν να παρουσιάσουν τεράστια βελτίωση. Και μπορούν να ζήσουν αρμονικά με τους ανθρώπους τους, όταν έχουν την κατάλληλη υποστήριξη και τη σωστή διαχείριση. Η επιθετικότητα δεν είναι ηθικό ελάττωμα – είναι ένας τρόπος επικοινωνίας. Οι σκύλοι δεν ξυπνούν ένα πρωί και αποφασίζουν ότι θέλουν να είναι ”κακοί”. Αντιδρούν στον κόσμο όπως τον βιώνουν οι ίδιοι».

Για το τέλος

Αν ο σκύλος σας παρουσιάζει επιθετική συμπεριφορά, το πρώτο βήμα είναι να κατανοήσετε το ”γιατί” . Τι κρύβεται δηλαδή πίσω από αυτή τη συμπεριφορά. Με κατανόηση, υπομονή και τη βοήθεια ενός κατάλληλα καταρτισμένου επαγγελματία, η αλλαγή είναι δυνατή. Δεν υπάρχει άλλωστε κακός σκύλος. Κακός και ανεύθυνος κηδεμόνας υπάρχει.