Κάποιες φορές μπορεί να χάσουμε την ψυχραιμία και να αρχίσουμε να φωνάζουμε στον σκύλο μας. Δυστυχώς, έπειτα από μια κουραστική και απαιτητική ημέρα που γυρίζουμε σπίτι, αν δούμε ότι το αγαπημένο μας τετράποδο έχει κάνει ζημιά, ίσως δεν καταφέρουμε να συγκρατήσουμε τα νεύρα μας.

Φυσικά, κάτι τέτοιο δεν είναι αποδεκτό, όχι μόνο σε ό,τι αφορά τους σκύλους αλλά και σε ό,τι αφορά τους ανθρώπους. Είναι προτιμότερο να μην πούμε τίποτα εκείνη την ώρα και αργότερα να συζητήσουμε με ήρεμο τρόπο, παρά να υψώσουμε την φωνή μας και να προκαλέσουμε ένα σωρό αρνητικά συναισθήματα στο πλάσμα που έχουμε απέναντί μας.

Ειδικά οι σκύλοι, δεν είναι σε θέση να καταλάβουν τι τους λέμε. Δεν είναι άνθρωποι και δεν πρόκειται να καταλάβουν το “λάθος” τους για να το διορθώσουν στο μέλλον. Εμείς, καταλαβαίνουμε τις λέξεις που θα μας πει αυτός που μας φωνάζει, μπορούμε να απαντήσουμε, να ρωτήσουμε, να λύσουμε απορίες και να απολογηθούμε. Πιθανότατα να κατανοήσουμε τα συναισθήματα του άλλου ατόμου και να προσπαθήσουμε να αλλάξουμε αυτό που μας ζητάει.

Στους σκύλους, οι φωνές δεν είναι καθόλου αποτελεσματικές. Κάθε άλλο.

Αν φωνάξουμε στον σκύλο μας, θα του δημιουργήσουμε δυσάρεστα συναισθήματα, όπως φόβο, έντονο άγχος, σύγχυση, ανασφάλεια και αίσθημα απειλής. Και αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα να ξανακάνει τη ζημιά που έκανε, όχι για να μας κάνει τη ζωή δύσκολη, αλλά γιατί πολύ απλά δεν έχει εκπαιδευτεί να κάνει κάτι άλλο. Μάλιστα, η επόμενη φορά που θα κάνει ζημιά, θα έχει μια μεγάλη διαφορά: θα προσπαθήσει και ίσως καταφέρει (για λίγο) να κρύψει ό,τι κακό έκανε.

Άρα, καμία από τις δύο πλευρές δεν είναι ευχαριστημένες. Και εμείς εξακολουθούμε να είμαστε νευριασμένοι, και ο σκύλος μας εξακολουθεί να είναι πλημμυρισμένος από άσχημα συναισθήματα και να μην κάνει το -φαινομενικά- σωστό.

Όμως, πέρα από τα συναισθήματα που αναφέραμε που νιώθει ο σκύλος μας κάθε φορά που του φωνάζουμε, μια νέα έρευνα έρχεται να ρίξει λίγο ακόμα φως στο μυαλό των σκύλων, και να μας πει τι συμβαίνει στον οργανισμό των αγαπημένων μας κατοικιδίων εκείνες τις στιγμές.

Ας δούμε, λοιπόν, τι αναφέρει η έρευνα που δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο PLOS One.

Οι ερευνητές στο University of Veterinary Medicine της Βιέννης, στην Αυστρία, εξέτασαν συνολικά 23 σκύλους διαφορετικών φυλών: 5 ημίαιμους σκύλους, 5 Λαμπραντόρ Ριτρίβερ, 5 Μπόρντερ Κόλεϊ, 2 Γκόλντεν Ριτρίβερ, 1 Πουντλ, 1 Μαλινουά, 1 Ιρλανδικό Τεριέ, 1 Πόιντερ, 1 Γκρέιστερ και 1 Αυστριακό Πίντσερ.

Όλοι οι σκύλοι ήταν εκπαιδευμένοι και ήταν σε θέση να υπακούν βασικές εντολές, όπως το “μείνε”.

Μόλις οι σκύλοι εξοικειώθηκαν με τον χώρο, τοποθετήθηκε στον καθένα ξεχωριστά μια πλατφόρμα ανίχνευσης πίεσης, η οποία κατέγραφε ακόμα και τις πιο μικρές κινήσεις του σκύλου, αλλά μετρούσε και το κέντρο ισορροπίας του.

Στη συνέχεια, οι ερευνητές έβαλαν στους σκύλους να ακούσουν ηχογραφήσεις, τόσο χαρούμενων όσο και θυμωμένων ανθρώπινων φωνών. Οι σκύλοι άκουσαν κάθε ηχογράφηση δύο φορές. Τη μία φορά η φωνή ήταν γυναικεία και την άλλη αντρική. Η γλώσσα που χρησιμοποιήθηκε ήταν τα Πορτογαλικά, καθώς ήταν άγνωστη στους σκύλους που έμεναν στην Αυστρία, και η φράση που ακούστηκε όλες τις φορές ήταν η «venha cá», που σημαίνει “έλα εδώ”.

Αυτό που διαπίστωσαν οι ερευνητές ήταν απρόσμενο. Τόσο οι χαρούμενοι όσο και οι θυμωμένοι τόνοι φωνών μπορούσαν να επηρεάσουν την ισορροπία των σκύλων.

Όταν ακούγοντας χαρούμενες φωνές, το 57% των σκύλων έχανε την ισορροπία του. Το υπόλοιπο 43% “πάγωνε” στη θέση του. Αυτό ερμηνεύεται ως μια φοβισμένη αντίδραση σε κάτι αναπάντεχο. Όμως, μπορεί οι σκύλοι να έμεναν στη θέση τους γιατί περίμεναν κάτι συναρπαστικό, διότι είχαν συνδέσει τον χαρούμενο τόνο φωνής με παιχνίδι ή λιχουδιές.

Όταν οι σκύλοι άκουγαν θυμωμένες φωνές, μόνο το 30% επηρεάστηκε. Ωστόσο, η επίδραση αυτή καθαυτή ήταν πολύ πιο σοβαρή, καθώς διατάραζε σε μεγάλο βαθμό το κέντρο ισορροπίας των σκύλων.

Η επικεφαλής της έρευνας Nadja Affenzeller εξήγησε στο site του Πανεπιστημίου, ότι οι σκύλοι όταν άκουγαν θυμωμένες φωνές χρειάζονταν μεγαλύτερη προσπάθεια για να διατηρήσουν την ισορροπία τους.

Σύμφωνα με τη συγκεκριμένη μελέτη, η συναισθηματική και σωματική κατάσταση των σκύλων μπορεί να επηρεαστεί από τις ανθρώπινες φωνές. Ωστόσο, οι ερευνητές αναγνωρίζουν ότι το δείγμα ήταν αρκετά μικρό και απαιτείται περαιτέρω έρευνα σε περισσότερους σκύλους, καθώς κάθε σκύλος είναι μοναδικός και αντιδράει διαφορετικά σε κάθε τόνο φωνής.

Η Affenzeller συμπλήρωσε: “Πιστεύουμε ότι τα ευρήματα αυτής της έρευνας προσφέρουν νέες γνώσεις σχετικά με την αλληλεπίδραση μεταξύ ακουστικών ερεθισμάτων, συναισθηματικής επεξεργασίας και ελέγχου της στάσης του σώματος στους σκύλους, συμβάλλοντας σε μια ολοένα αυξανόμενη κατανόηση της αισθητηριακής-συναισθηματικής ολοκλήρωσης σε μη ανθρώπινα είδη.”

Τελευταίες σκέψεις

Ο σκύλος μας όταν του φωνάζουμε είναι σίγουρο ότι ούτε καταλαβαίνει τι του λέμε ούτε το γιατί του το λέμε. Αντιλαμβάνεται μόνο ότι επικρατεί μια συναισθηματική φόρτιση και ίσως αγχωθεί ή νιώσει απειλή. Μπορεί να τρέξει να κρυφτεί, να αρχίσει να τρέμει, να κρατάει αμυντική στάση για αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα, και σιγά σιγά να χάσει την εμπιστοσύνη του προς το μέρος μας. Οι φωνές μπορεί να τον μπερδέψουν και να μην ξέρει πώς να αντιδράσει. Ίσως, όπως αναφέρει η έρευνα, χάσει την ισορροπία του και νιώσει μεγάλη πίεση στο σώμα του.

Αυτές οι αλλαγές δεν θα του κάνουν καλό μακροπρόθεσμα και θα τον επηρεάσουν τόσο σωματικά όσο και ψυχικά.

Αυτό, λοιπόν, που πρέπει να κάνουμε, είναι να εκπαιδεύσουμε το κατοικίδιό μας με θετική ενίσχυση συμπεριφοράς, χωρίς φωνές, αλλά με πολλή υπομονή. Πρόκειται για πολύ έξυπνα πλάσματα, που το μόνο που θέλουν είναι κάποιος να ασχοληθεί ουσιαστικά μαζί τους και να τους δείξει ποιο είναι το σωστό και όχι ποιο το λάθος αφού το κάνουν.

*Με πληροφορίες από kinship και PLOS One